غذا خوردن در فضای باز از لذتهای تابستان است، اما گرما باعث تکثیر سریعتر باکتریها میشود. یخدان سرد، جدا نگهداشتن مواد خام و استفاده از دماسنج دیجیتال غذا، مهمترین ابزارهای یک باربیکیو یا پیکنیک ایمن هستند.
چرا خطر در تابستان بیشتر است؟
باکتریها در محدوده خطر دمایی بین ۴ تا ۶۰ درجه سانتیگراد بهسرعت رشد میکنند. گرمای محیط، حمل غذا و باقی ماندن طولانی آن روی میز خطر را افزایش میدهد.
گوشت، مرغ، ماهی، تخممرغ، لبنیات، برنج یا پاستای پخته، سالاد آماده و میوه خردشده باید تا زمان سرو سرد یا گرم نگه داشته شوند.
کودکان، افراد باردار، سالمندان و افرادی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند ممکن است دچار عوارض شدیدتری شوند.
پیش از حرکت: غذا را سرد نگه دارید
مواد غذایی فاسدشدنی را در یخدان پر از بستههای یخ قرار دهید. دمای داخل یخدان باید ۴ درجه سانتیگراد یا کمتر بماند.
یخدان را در سایه بگذارید و تا حد ممکن کمتر باز کنید. استفاده از یخدان جداگانه برای نوشیدنیها کمک میکند غذا مدت بیشتری سرد بماند.
گوشت، مرغ و غذای دریایی خام را در ظرفهای بدون نشت و در پایین یخدان بگذارید تا آب آنها غذای آماده مصرف را آلوده نکند.
مواد را در یخچال یا یخدان مزهدار کنید، نه روی پیشخوان. سسی که با گوشت خام تماس داشته است نباید بدون جوشاندن دوباره مصرف شود.
برای جلوگیری از آلودگی متقاطع، تمیز و جدا کار کنید
پیش از آشپزی، پس از تماس با گوشت خام و پیش از سرو غذا، دستها را دستکم ۲۰ ثانیه با آب سالم و صابون بشویید.
برای مواد خام و غذاهای پخته یا آماده مصرف از تخته، بشقاب و ابزار جداگانه استفاده کنید.
گوشت پخته را هرگز روی بشقابی که گوشت خام در آن بوده نگذارید، مگر اینکه بشقاب کاملاً شسته شده باشد.
میوه و سبزی را پیش از خرد کردن با آب آشامیدنی بشویید. اگر آب در دسترس نیست، آنها را از قبل شسته و در ظرف تمیز حمل کنید.
با دماسنج دیجیتال بپزید
رنگ و بوی گوشت نشان نمیدهد که غذا ایمن شده است. دماسنج را در ضخیمترین قسمت فرو کنید؛ برای همبرگر، آن را از کنار تا مرکز وارد کنید.
حداقل دماهای مهم: گوشت چرخکرده گاو، گوساله، بره یا خوک ۷۱ درجه؛ تکههای مرغ یا مرغ چرخکرده ۷۴ درجه؛ مرغ کامل ۸۲ درجه؛ ماهی ۷۰ درجه؛ تکههای گوشت خوک ۷۱ درجه؛ غذای باقیمانده و هاتداگ ۷۴ درجه سانتیگراد.
دماسنج را میان اندازهگیریها با آب گرم و صابون بشویید و اگر پخت یکنواخت نیست، چند قطعه را بررسی کنید.
غذا را سریع سرو و نگهداری کنید
غذای سرد را در ۴ درجه یا کمتر و غذای گرم را در ۶۰ درجه یا بیشتر نگه دارید. بهجای بیرون گذاشتن همه غذا، هر بار مقدار کمی سرو کنید.
در روز بسیار گرم، مواد فاسدشدنی را بیش از یک ساعت در دمای محیط نگذارید. بهطور کلی غذای پختهای را که بیش از دو ساعت بیرون مانده است دور بریزید.
باقیمانده غذا را سریع در ظرفهای کمعمق سرد کنید. آن را طی دو تا سه روز مصرف کنید یا در فریزر بگذارید.
برای آزمایش سالم بودن غذا آن را نچشید. میکروبهای خطرناک همیشه بو، مزه یا ظاهر غذا را تغییر نمیدهند. اگر شک دارید، غذا را دور بریزید.
نشانههای مسمومیت غذایی
علائم ممکن است شامل دلپیچه، اسهال، تهوع، استفراغ، تب و سردرد باشد و از چند ساعت تا چند روز پس از غذا آغاز شود.
پیشگیری از کمآبی مهمترین اقدام است. مایعات را جرعهجرعه و مکرر بنوشید؛ در اسهال یا استفراغ قابلتوجه، محلول خوراکی جبران آب و املاح میتواند مفید باشد.
هنگام بیماری برای دیگران غذا آماده نکنید. افرادی که با غذا کار میکنند باید ۴۸ ساعت پس از پایان علائم صبر کنند و سپس به کار برگردند.
چه زمانی باید کمک پزشکی گرفت؟
اگر نمیتوانید مایعات را نگه دارید، اسهال شدید یا کمی خونآلود است، علائم ادامه دارد یا فرد پرخطر بیمار شده است، با Info-Santé 811 تماس بگیرید.
در صورت تب پایدار، استفراغ یا اسهالی که پس از ۴۸ ساعت بهتر نشده، یا بدتر شدن حال عمومی، سریع ارزیابی پزشکی بگیرید.
در صورت خون زیاد یا مدفوع سیاه، درد شدید شکم، ادرار نکردن بیش از ۱۲ ساعت همراه با تشنگی شدید، گیجی، خوابآلودگی واضح یا افت شدید حال عمومی، به اورژانس بروید.
در کلینیک بینا یادآوری میکنیم که غذای سالم در فضای باز بر چهار اصل استوار است: سرد نگهداشتن، جدا کردن، تمیز کردن و پخت کامل. کمی برنامهریزی کمک میکند با خیال آسوده از تابستان لذت ببرید.
منابع رسمی
- Gouvernement du Québec — Intoxications alimentaires
- Santé Canada — Conseils sur la salubrité des aliments en été
- Santé Canada — Températures de cuisson sécuritaires
- Gouvernement du Québec — Gastroentérite : quand consulter
این متن اطلاعات عمومی ارائه میکند و جایگزین ارزیابی، تشخیص یا درمان پزشکی متناسب با شرایط فردی نیست.
